Nyu-York shahrining Manxetten tumanidagi osmono‘par binolar oynalarini Isroilning Skyline Robotics startapi ishlab chiqqan oyna tozalovchi robot Ozmo yuvishni boshladi.
Ozmo osmono‘par binolar oynalarini yuvishga mo‘ljallangan dunyodagi birinchi robot bo‘lib, u 2022-yil martida ilk bor taqdim etilgan.
Skyline Robotics robot ustida 2017-yildan beri ishlar olib bormoqda. Ta’kidlanishicha, startap o‘z texnologiyasi bilan oynalarni tozalashning bir asrlik an’anaviy usullariga chek qo‘yishi mumkin. Biroq, shu bilan birga, texnologiya xavfli sohalardan biri hisoblangan osmono‘par binolar oynalarini tozalash sohasini o‘zgartirishiga umid qilinmoqda.
Ozmo robotidan hozirda Isroilning Tel-Aviv shahrida ham foydalanilmoqda.
Uchiga cho‘tka biriktirilgan robot qo‘l atrofni uch o‘lchovli ko‘rinishda aks ettirish uchun lazer texnologiyasidan foydalanadigan LiDAR kamerasi ko‘rsatmalariga amal qilgan holda oyna tozalaydi. Kamera binoning tashqi ko‘rinishini aks ettiradi va derazalar parametrlarini aniqlaydi.
Robot binoning yuqorisida joylashgan inson tomonidan boshqarilsa-da,ishlab chiquvchilar uni butunlay masofadan turib boshqarish mumkinligini aytdi.
"Nazariy jihatdan biz Ozmo’ni dunyoning turli burchaklaridan turib masofadan boshqarishimiz mumkin", deb aytilgan startapda.
Oynalarni yuvish jarayonida teskari osmos suvdan ifloslantiruvchi moddalarni chiqarib tashlaydi. Qurilmaning nomi ham shu modda nomidan olingan. Ta’kidlanishicha, bu tozalash jarayonini samaraliroq qiladi.
Skyline Robotics boshqaruv kengashi a’zosi Jeyms Xalpinning so‘zlariga ko‘ra, qurilmaning hozirgi narxi taxminan 500 000 dollarni tashkil etadi. Bino egalari robot uchun sarflaydigan pulni 3 yildan 5 yilgacha chiqarib olishlari mumkin.
Qurilma inson mehnatini takrorlashi mumkin bo‘lgan yangi texnologiya to‘lqinining bir qismidir. 2020-yilgi Jahon Iqtisodiy Forumi hisobotida aytilishicha, 2025-yilga borib "robotlar inqilobi" tufayli 85 million ish o‘rni yo‘qoladi, ammo "qayta tayyorlash va malaka oshirishni" talab qiluvchi 97 million yangi ish o‘rni yaratiladi.
Brukings instituti tomonidan 2016-yilda o‘tkazilgan tadqiqotga ko‘ra, oynalarni tozalash kabi xizmat ko‘rsatish va qurilish sohalari 30% dan 70% gacha avtomatlashtirilishi mumkin bo‘lgan sohalar deb baholangan.
Xalpinning aytishicha, uning kompaniyasi ko‘p qavatli uylar oynalarini yuvishda ishchilar yetishmasligi sababli Ozmo‘ni rivojlantirishdan manfaatdor.
23 yillik tajribaga ega va Manxettendagi Rokfeller markazi oynalarini tozalovchi Xose Neves ertangi kunidan xavotirda o‘z kasbida robotlar tatbiq qilinayotganidan uncha mamnun emasligini bildirgan. Uning fikricha, oynalarni tozalashdagi xavf bo‘rttirib yuborilgan va bu sohada inson mehnati saqlanib qolishi kerak.
"Albatta, bizning kasbimiz xavf-xatarlarga to‘la. Ammo biz boshfa xavfli kasblardagi ishchilar kabi bu xatarlarga juda jiddiy yondashadigan malakali, o‘qitilgan ishchilarmiz. Odamlar boshidan bir necha yuz fut balandlikda og‘ir uskunalarni boshqaradigan robot bilan bog‘liq xavflar yo‘q, deb o‘ylasiyzmi?", deb aytgan Neves.
